Waarom Israël El Al niet aan de grond kan laten staan

donderdag 9 juli 2020 |  David Lazarus
De coronaviruspandemie heeft het toerisme in Israël verwoest, en als gevolg daarvan ook El Al, die volgens de Israëlische wet alle geannuleerde vluchten heeft moeten terugbetalen. Het eerste kwartaal van 2020 sloot zij af met een verlies van meer dan 140 miljoen dollar.

Nu 95% van de werknemers van de lucht­vaart­maat­schappij onbetaald verlof hebben gekregen en alle piloten en alle passagiers- en vrachtvliegtuigen aan de grond zijn gezet, staat El Al op de rand van de afgrond.

Deze week kwam de overheid met een plan om El Al te nationaliseren en de luchtvaartmaatschappij, een symbool van het land, te redden totdat een andere oplossing kan worden gevonden. El Al, bekend als de ‘veiligste luchtvaartmaatschappij ter wereld’, werd in 1948 samen met de Staat Israël geboren, maar werd vervolgens in 2004 geprivatiseerd.

‘El Al is te belangrijk voor de Staat Israël om ooit te worden verkocht aan een vreemd land zoals China, zoals sommigen suggereren,’ zei Victor Gregorian, hoofd van de beveiliging van de internationale luchthaven van Eilat, tegen Israel Today. ‘Het moet in de handen van de Joden blijven,’ zei hij. ‘Als er een oorlog is, zal alleen El Al duizenden van onze cruciale reservisten terugbrengen naar Israël om te vechten.’

El Al brengt nieuwe Joodse immigranten naar huis, en helpt Israëlische reserve­troepen terug te keren in tijden van oorlog. Soms, zoals hier getoond, voert het beide missies tegelijkertijd uit. Deze jonge Joodse immigranten dragen shirts met de tekst ‘Wij gaan op (maken Aliyah) naar de IDF!’(Foto: Flash90).

Meer dan een vliegtuig
Het verhaal van El Al is nauw verbonden met het Joodse volk. Israël en de Joden over de hele wereld hebben een diepe band met de blauw-witte vliegtuigen die de Davidster dragen, omdat ze ons trouw door de turbulentie van de moderne Joodse en Israëlische geschiedenis hebben gedragen.

De eerste vlucht van El Al viel samen met de geboorte van de natie in 1948, toen het de eerste president van Israël, Chaim Weizmann, thuisbracht vanaf een belangrijke diplomatieke conferentie in Genève. Zwitserland zou geen enkel militair vliegtuig op zijn grondgebied laten landen, dus een militair vliegtuig werd snel in het geheim omgebouwd en vertrok om de Israëlische president naar huis terug te brengen.

Een jaar later, begin 1949, nam El Al deel aan een andere ongewone operatie die ‘Operatie Magisch Tapijt’ werd genoemd. Jemenitische Joden hadden op de een of andere manier al meer dan 2000 jaar hun Joodse tradities vastgehouden, hoewel ze waren afgesneden van het contact met het wereldwijde Jodendom. Ze geloofden, volgens de profetie in het boek Exodus, dat ze op een dag uit ballingschap zouden worden verlost en terug zouden keren naar Israël ‘op arendsvleugels’. El Al vliegtuigen, overschilderd met ‘Alaska Airlines’, waren in staat om de Jemenitische Joden te redden en terug te brengen naar Israël.

De Israëlische bemanning helpt Jemenitische Joden aan boord van een El Al vliegtuig, vermomd als een Amerikaans vliegtuig, in Aden, Jemen in 1949. (Foto: Eldan David/GPO).

In datzelfde jaar gaf David Remez, Israëls eerste minister van Vervoer, de jonge luchtvaartmaatschappij de naam El Al, naar een passage uit het boek van Hosea: ‘ve-el al yik-ra-u-hu’ – ‘Zij (Israël) roepen wel tot de Allerhoogste’ (11:7).

De luchtbruggen uit Jemen werden gevolgd door een nog grotere operatie die Operatie Ezra en Nehemia (alias Ali Baba) heette en die Joden uit Irak naar Israël bracht. Na de vervolgingen van de Joodse gemeenschappen in maart 1950, moedigde de Iraakse regering, die zich wilde ontdoen van haar Joodse burgers, de Joodse emigratie aan. Voorwaarde was wel dat de Joodse eigendommen aan de Islamitische regering zouden worden overgedragen. Uiteindelijk werden 113.000 Iraakse Joden gered en naar Israël gevlogen.

Mei 1951: Om de drie uur landde er een vliegtuig op Lod Airport (het heette nog niet ‘Ben Goerion’) met geredde Iraakse Joden. Interessant is dat die vluchten via Teheran naar Israël terugkeerden, aangezien Iran in die tijd een bondgenoot was van de jonge Joodse Staat. (Foto: Teddy Brauner/GPO)

Tijdens de Yom Kippoer-oorlog (1973), toen het luchtruim werd gesloten en alle vluchten in en uit Israël werden stopgezet, onderhield alleen El Al de enige luchtverbinding tussen Israël en de rest van de wereld. El Al nam ook deel aan inspanningen om militair materieel op te halen.

Na de val van het IJzeren Gordijn in 1990, begon El Al met vluchten naar de voormalige hoofdstad van de Sovjet-Unie, Moskou. Sindsdien zijn meer dan een miljoen Russische immigranten naar Israël teruggekeerd, meestal met vluchten die financieel gesteund werden door El Al, het Joodse Agentschap, maar ook door christenen en Joden over de hele wereld die Israël steunen.

Niet op de minste plaats van de lange lijst van El Al’s prestaties in de Joodse en Israëlische geschiedenis staat wat er gebeurde in 1991. Toen vervoerde een Boeiing 747 een recordaantal van 1.087 Joden van Addis Abeba (Ethiopië) naar Tel-Aviv. Dit kreeg de naam Operatie Salomo, en die eerste vlucht maakte deel uit van een operatie die uiteindelijk ongeveer 51.000 Ethiopische immigranten terugbracht naar de Joodse Staat.

Ethiopische Joden opeengepakt in een vlucht van Addis Abeba naar Tel Aviv tijdens een gezamenlijke reddings­operatie van El Al en de Israëlische luchtmacht. (Foto: Alpert Nathan/GPO).

Toen minister van Vervoer Miri Regev vernam dat er een deal was gesloten om El Al te nationaliseren om het van de ondergang te redden, vertelde zij aan het hoofd van de El Al Pilotenunie dat ‘Israël niet zal toestaan dat El Al failliet gaat.’ Ze benadrukte ook dat de beslissing om te nationaliseren de ‘eerste stap [is] om El Al weer op de startbaan te zetten, zolang als nodig is om de Israëlische luchtvaart-onafhankelijkheid te behouden.’

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.