Zijn de Joden werkelijk soeverein in Jeruzalem?

dinsdag 19 mei 2020 |  Gershon Nerel
Jeruzalem is na de Zesdaagse Oorlog in juni 1967 herenigd en onder volledig Israëlisch gezag gekomen. Maar tot op heden wordt er door velen getwijfeld aan de Joodse soevereiniteit in de hele stad. Het voornaamste argument van deze twijfelaars is, dat islamitische instituten zelfbestuur uitoefenen op de Tempelberg.

Enclaves buiten Israëlisch territorium
Dit islamitische zelfbestuur is niet zo vreemd, want ook christelijke kerken en kloosters in Jeruzalem zijn eigendom van het Vaticaan, ze vallen zelfs buiten Israëlisch territorium. En dat geldt ook voor Grieks-orthodoxe eigendommen en het onroerend goed dat onder het Russische patriarchaat valt. De Franse regering heeft ook grondgebied binnen de stadsgrenzen, bijvoorbeeld het badwater van Bethesda in de buurt van de Leeuwenpoort, en het Pater Noster op de Olijfberg.

Betekent dit dat Israël niet soeverein is in Jeruzalem? Absoluut niet! Iedere hoofdstad of residentie heeft territoria die onder de autoriteit van een ander land vallen. Bijvoorbeeld ambassades en consulaten. Dat is normaal en doet niets af aan de nationale soevereiniteit van die steden.

Toch blijven veel mensen denken dat Jeruzalem niet volledig van Israël is, en dat komt door het gedrag van de moslims op de Tempelberg. Sommige christenen verwijzen naar Jezus’ profetie over de toekomende dingen (Lucas 21:24): ‘En Jeruzalem zal door de heidenen vertrapt worden, totdat de tijden van de heidenen vervuld zullen zijn.’ Zij zeggen dat die woorden nog niet vervuld zijn.

Rabbijnen in 1967 verrast en geschokt
De meeste Joods-orthodoxe rabbijnen, inclusief de rabbijnen binnen het Israëlische leger, waren in juni 1967 totaal verrast en zelfs geschokt toen ze zich bewust werden van de nieuwe realiteit. Nu hadden de Joden ineens toegang tot de heiligste plaats van het Jodendom.

Het opperrabbinaat reageerde ontzet op de theoretische mogelijkheid die ze nu hadden om over het Tempelplein te lopen waar ooit het heilige der heiligen stond. Het rabbinaat vaardigde daarom destijds met spoed een toegangsverbod uit voor de Joden.

Nog altijd staat bij de controlepost een dergelijk verbodsbord. Maar: die zelfopgelegde beperkingen zijn niet het gevolg van een gebrek aan soevereiniteit, maar hebben te maken met een onafhankelijke beslissing van het rabbinaat. Duizenden religieuze zionistische Joden negeren dat verbod nu en betreden de Tempelberg.

De Israëlische soevereiniteit op de Tempelberg
Kort nadat de Israëlische vlag bovenop de Rotskoepel was geplaatst in juni 1967, besloten de Israëlische autoriteiten om deze vlag weer van dit islamitische heiligdom te verwijderen. Bovendien kreeg de islamitische WAQF beperkte autonomie op de Tempelberg. Zowel nationalistische Joden als christenen uitten hierover hun ongenoegen. Men vond het absolute waanzin om de soevereiniteit over de stad op te geven. Maar het moet wel duidelijk zijn, dat de werkelijke autoriteit die de moslims op de Tempelberg hebben, uitsluitend over hun religieuze gebruiken gaat.

Wapens mogen er bijvoorbeeld alleen door de Israëlische politie en door speciale veiligheids­beambten worden gedragen. Zo vallen alle in- en uitgangspoorten van het Tempelplein ook onder het gezag van de Israëlische autoriteiten en het komt voor dat de Israëli’s in roerige tijden de poorten sluiten.

Het Jordaanse aandeel
Volgens het in 1994 gesloten vredesverdrag tussen de staat Israël en het Hasjemitische koninkrijk Jordanië is de Jordaanse monarch in naam de beschermheer van de islamitische heiligdommen op de Tempelberg. Ook de Palestijnse Autoriteit maakt aanspraak op dat gebied.

In feite hebben de moslims daar wel administratieve rechten, maar heeft Israël er de eigenlijke militaire macht en het laatste woord. Een tastbaar bewijs van de duurzame soevereiniteit van Israël op de Tempelberg is de concrete aanwezigheid van het Israëlische politiebureau daar ter plaatse.

De aan de moslims toegekende administratieve privileges op de Tempelberg heffen de Israëlische soevereiniteit niet op. In het jaar 2000 bijvoorbeeld verhinderden de Israëlische autoriteiten dat de moslims na de Al-Aqsa-intifada, tien dollar entreegeld vroegen van de bezoekers bij de Mugrabi, de enige toegangspoort die ook toegang verschaft aan niet-moslims.

Dit artikel verscheen in zijn geheel in het meinummer van het Israel Today Magazine. Klik hier voor een abonnement.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.