Poerim: Wanneer je vrouw 'Nee!' zegt (Deel 1)

Tuesday, February 25, 2020 |  Anat Schneider
Poerim is een van Israëls meest geliefde feesten, en wie het verhaal doorleest, zal gemakkelijk begrijpen waarom. Een verhaal van een ongehoorzame en een gehoorzame vrouw, een vrouw die moet ontwaken uit de luxe van het paleisleven – en waar is God in dit verhaal?

De weigering van een onafhankelijke, vrij denkende vrouw brengt het hele Perzische Rijk in beroering, en bijna tot een revolutie. Koningin Vashti verzet zich tegen koning Ahasveros en een heel koninkrijk dat gedomineerd wordt door mannen en durft 'Nee' te zeggen. De hele boekrol van Esther richt zich dan op het antwoord van de koning op de weigering van zijn vrouw, om voor de ogen van zijn mannelijke hofhouding te paraderen.

Dus besluit de koning op zoek te gaan naar een nieuwe koningin die zal gehoorzamen, en er begint een schoonheids­wedstrijd. De boodschappers van de koning zoeken tussen alle mooie jonge maagdelijke meisjes in het koninkrijk en brengen ze naar een 'huis van cosmetica', waar ze zes maanden doorbrengen in oliebaden van mirre en nog eens zes maanden in aromatische zalven. Pas na deze voorbereidingen mochten ze hun gezicht aan de koning laten zien.

Na het binnengaan van het hof van de koning mochten deze jonge maagden niet meer terug naar huis. Na de 12 maanden van voorbereiding bracht elk meisje meestal een avond door met de koning voordat ze teruggestuurd werd naar het 'huis van de cosmetica', tenzij de koning haar natuurlijk terugroept voor nog een bezoek. (Esther 2:12-14)

In ieder geval werden deze meisjes de concubines van de koning, zonder de mogelijkheid om terug te keren naar het huis van hun ouders. Geen wonder dat de koning boodschappers moest sturen door het hele koninkrijk op zoek naar meisjes. Wat voor ouders zouden zo'n lot voor hun eigen familie willen.

Esther, een vrouw die geen nee kan zeggen
Esther is een Perzische naam die 'verborgen' betekent en we hebben al een merkwaardige hint van een verborgen mysterie dat de boekrol bevat. Dit is het enige boek in de hele Bijbel waarin God zelf niet eens voorkomt. Het lijkt misschien dat God op de een of andere manier 'verborgen' is in het verhaal, maar voor degenen die ogen hebben om te zien, is Hij overal aanwezig, hoewel Hij 'achter de schermen’ werkt en het verhaal naar het beoogde doel brengt.

Haar oom Mordechai adopteert de verweesde Esther om haar te beschermen, maar hij kan haar niet verborgen houden voor de boodschappers van de koning die haar naar het paleis van de koning brengen. Esther verbergt haar Joodse afkomst, de zoveelste verwijzing naar het mysterie achter haar naam.

Dan, wonder boven wonder, ‘vindt Esther genade in de ogen van Hagai, de bewaker van de koning', die Esther vervolgens verwent met de beste parfums waarvan hij weet dat de koning ze lekker zal vinden. Dit roept de vraag op: wat was het met Esther dat ervoor zorgde dat iedereen van haar hield? Het kan niet alleen haar uiterlijke schoonheid zijn, want in het hele koninkrijk waren mooie vrouwen in overvloed aanwezig.

Het moet iets te maken hebben gehad met Esthers gehoorzaamheid. We zien dat ze bereid is alles te doen wat de mannen om haar heen van haar vragen. Het lijkt erop dat ze geen eigen mening, ideeën of wil heeft. Esther is het tegenovergestelde van de rebel Vasthi en daarom 'vindt ze genade'. Is dat zo? Of bestuurt iemand anders deze mysterieuze gebeurtenissen?

De droomvrouw van elke man?
Ondertussen staat het lot van de Joden op het spel. De koning heeft Haman toestemming gegeven om een wet uit te vaardigen die vereist dat alle Joden in het koninkrijk worden gedood. Op dit punt in het verhaal lijkt Esther een oppervlakkige en domme vrouw. Mooi en gehoorzaam.

Wanneer ze hoort, dat Mordechai in rouw is om het decreet tegen de Joden en in 'zak en as' gekleed is, is ze woedend over het idee en stuurt hem andere kleren. Hoe vervreemd leefde Esther in haar paleisbubbel, en negeert wat er buiten de muren van het paleis gebeurt. Als Mordechai de kleren terugstuurt, pas dan begint Esther wakker te worden en te beseffen dat een nieuwe garderobe niet hetgeen is, dat nu nodig is.

Dan komt de eerste keer dat we haar stem in het verhaal horen. 'En Esther riep een van de eunuchen van de koning op om uit te zoeken wat Mordechai dwarszat.' (Esther 4:5)

Mordechai begrijpt dat als Esther iets wil doen, ze geduwd en zelfs gecommandeerd moet worden. Dus geeft hij haar instructies en vertelt haar om naar de koning te gaan en hem te smeken om het bloedbad van de Joden te stoppen.

Maar Esther is niet bereid. Ze is bang en vreest dat ze net als Vashti zal eindigen als ze tegenover de koning staat. De gedachte alleen al om de verantwoordelijkheid in eigen hand te nemen is erg beangstigend voor Esther. Niets in haar leven heeft haar op deze situatie voorbereid.

Mordechai vertelt haar dan wat voor mij een van de krachtigste verzen in de Bijbel is. Een vers dat alle geloof op de proef stelt. Een vers dat leert dat er momenten in het leven zijn waarop je het leven serieus moet nemen en moet beslissen welke weg je kiest.

Net als tijdens de Holocaust, waar goede mensen hun leven in gevaar brachten om Joden te redden, terwijl anderen ervoor kozen om niets te doen en niet bereid waren om het risico te nemen. Degenen die handelden worden nog steeds 'Rechtvaardigen onder de volkeren' genoemd en hebben hun naam in de geschiedenis van het volk Israël gegrift.

Mordechai vertelt Esther. 'Want als je je in deze tijd in diep stilzwijgen hult, dan zal er vanuit een andere plaats verlichting en verlossing voor de Joden komen.' (Esther 4:14 HSV). Deze puntige verklaring is voor ons allemaal even relevant als destijds voor koningin Esther.

In het volgende hoofdstuk zullen we lezen over een grote omwenteling in het leven van Esther en hoe het haar veranderde op het moment dat ze zich met haar levensopdracht verbond.

Wilt u meer nieuws over Israël ontvangen? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuws­brief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.