VS bezorgd over banden tussen Israël en China

woensdag 23 oktober 2019 |  Sheldon Kirshner
De steeds nauwere economische banden van Israël met China, zijn op twee na grootste handelspartner, vormen een probleem voor zijn belangrijkste bondgenoot, de Verenigde Staten.

De Trumpregering, die momenteel in een handelsoorlog met China zit opgesloten, heeft Israël de afgelopen maanden gewaarschuwd dat zijn cruciale relatie met de Verenigde Staten negatief zou kunnen worden beïnvloed, tenzij het zijn commerciële samenwerking met Peking teruggeschroefd. De waarschuwingen zijn onder andere afkomstig van president Donald Trump, minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo en de Amerikaanse Senaat.

Afgelopen maart, rond de tijd dat Trump aan premier Benjamin Netanyahu vroeg om de banden van Israël met China te beteugelen, uitte Pompeo een soortgelijke waarschuwing. Hij zei daarbij dat de Verenigde Staten het ‘delen van inlichtingen’ met Israël zouden kunnen verminderen als het land niet zou ingaan op het verzoek van Washington. John Bolton, toen de nationale veiligheidsadviseur van Trump, bracht het zelfde bericht aan Israël over.

Israël is zich scherp bewust van Amerikaanse bezwaren. Een Israëlische ambtenaar op hoog niveau heeft zorgen over deze gevoelige kwestie besproken, die eigenlijk rond de rol van China in de bouw en het handhaven van de nationale infrastructuur van Israël draait. Chinese bedrijven, bijvoorbeeld, zijn momenteel betrokken bij de bouw van een lightrailsysteem in Tel Aviv.

Nadav Argaman, de directeur van de binnenlandse inlichtingendienst Shin Bet, heeft onlangs gewaarschuwd dat massale Chinese investeringen in Israël de nationale veiligheid in gevaar kunnen brengen. ‘Chinese invloed in Israël is in het bijzonder gevaarlijk in termen van strategische infrastructuur en investeringen,’ zei hij en hij adviseerde de Knesset om wetgeving aan te nemen om buitenlandse investeringen in het land te monitoren. Hij verwees naar één geval in het bijzonder: het besluit van Israël in 2015 om de Shanghai International Port Group, eigendom van de Chinese overheid, toe te staan om vanaf 2021 25 jaar lang een deel van Haifa's haven te beheren.

De haven van Haifa.

Ook het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft deze kwestie aangehaald. Twee en een halve maand geleden waarschuwde het in een rapport dat naar het Israëlische kabinet werd gestuurd, dat Israël op weg zou kunnen zijn naar een confrontatie met de Verenigde Staten, tenzij er strenge beperkingen worden opgelegd aan China's investeringen in Israël. Als gevolg daarvan gaf Netanyahu het ministerie van Buitenlandse Zaken, het ministerie van Financiën en de Israëlische ambassadeur bij de VS, Ron Dermer, de opdracht om een plan op te stellen om een evenwicht te vinden tussen zijn belangen met de Verenigde Staten en China.

Israël hecht veel waarde aan zijn betrekkingen met de Verenigde Staten, die onder de Trumpregering nieuwe hoogten hebben bereikt. Sinds 2017 heeft Trump Jeruzalem erkend als de hoofdstad van Israël, de Amerikaanse ambassade verplaatst van Tel Aviv naar Jeruzalem, de soevereiniteit van Israël over de Golanhoogten erkend, een veto uitgesproken over een reeks resoluties van de Verenigde Naties die kritisch zijn over Israël, en opdracht gegeven tot het sluiten van de vertegenwoordiging van de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie in Washington, D.C. Op dezelfde manier probeert Israël zijn bilaterale betrekkingen met China te verbeteren, wat een uitdaging vormt voor de superioriteit van de Verenigde Staten als wereldmacht. Israël was het eerste land dat het nieuwe communistische regime in China erkende, maar de Chinese regering waardeerde het gebaar niet. China stond vijandig tegenover Israël totdat in 1992 formele diplomatieke betrekkingen werden aangeknoopt.

Sindsdien hebben Chinese bedrijven een aantal aanzienlijke investeringen in de Israëlische economie gedaan. In 2014 kocht een Chinese onderneming in een van China's belangrijkste stappen een meerderheidsbelang in Tnuva, Israëls grootste zuivelonderneming, voor meer dan 1 miljard dollar. En nu proberen China en Israël, ondanks China's aanhoudende steun voor anti-Israëlische resoluties bij de Verenigde Naties, een akkoord te bereiken over een vrijhandelspact.
In de tussentijd is de handel sterk in opkomst. Sinds het begin van de jaren negentig is het jaarlijkse handelsvolume tussen Israël en China van 50 miljoen dollar naar meer dan 18 miljard dollar gestegen.

De bezorgdheid van Washington over de groeiende betrekkingen van Israël met China werd onlangs geuit door Michael Mulroy, de adjunct-secretaris van defensie voor het Midden-Oosten. ‘Hoewel wij Israël niet vragen om China volledig te vermijden, hebben wij open besprekingen met al onze dichtste bondgenoten en partners over de gevolgen van Chinese investeringen voor de nationale veiligheid,’ zei hij. ‘De openheid van de Amerikaanse en Israëlische economieën is een kracht voor onze landen, maar kwaadaardige actoren kunnen profiteren als we niet voorzichtig zijn.’
De Trumpregering is vooral bezorgd dat een Chinese aanwezigheid in de haven van Haifa China de mogelijkheid zou geven om het scheepsverkeer en scheepsonderhoud van de VS te controleren. De Amerikaanse marine heeft al aangegeven dat ze na 2021 mogelijk zal stoppen met het sturen van schepen van de Zesde Vloot naar Haifa. Enkele maanden geleden zei de Amerikaanse Senaat dat zij zich ‘ernstige zorgen’ maakt over ‘leasecontracten’ in de haven van Haifa. De Senaat drong er bij Israël op aan ‘om de veiligheidsgevolgen van buitenlandse investeringen in Israël in overweging te nemen.’

Het is duidelijk dat Israël voorzichtig te werk zal moeten gaan bij het onderhouden van zijn betrekkingen met China en de Verenigde Staten.

Dit artikel verscheen voor het eerst op https://sheldonkirshner.com/israel-china-ties-raise-u-s-concerns/

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.