Bezorgde Netanyahu jaagt op Russische kiezers

dinsdag 18 juni 2019 |  Arthur Schwartzman
Avigdor Lieberman, de leider van de partij Yisrael Betenoe (Israël Ons Huis) heeft de doorslag gegeven bij het mislukken van de poging van premier Benjamin Netanyahu om een nieuwe regeringscoalitie te vormen na de algemene verkiezingen van 9 april.

Afbeelding: De tijd, dat de partijen Likoed en Betenoe Yisrael met een gezamelijke lijst meededen aan de verkiezingen, ligt ver achter ons (Foto: Hadas Parush/Flash90)

Lieberman weigerde zich bij Netanyahu aan te sluiten, tenzij hij verplichte militaire dienstplicht voor iedereen, inclusief de ultraorthodoxen, zou invoeren. Door de compromisloze houding van de Lieberman is zijn partij gestegen in de peilingen in de aanloop naar de komende tweede vervroegde verkiezingen, die gepland zijn voor 17 september.

Maar Netanyahu wil niet zijn rivaal (een immigrant uit een voormalige Sovjet-republiek) zonder strijd terrein zou winnen, en heeft de advocaat. Ariel Bolstein benoemd tot speciale adviseur voor immigranten uit de voormalige Sovjet-Unie, in een poging om de steun voor zijn eigen partij uit deze sector te versterken.

Netanyahu twitterde na de benoeming dat 'de immigratie uit deze landen in grote mate heeft bijgedragen aan het succes van Israël in de afgelopen decennia, maar er zijn veel kwesties die een speciale behandeling vereisen, en samen zullen we werken aan oplossingen voor pensioenen, huisvesting en andere belangrijke kwesties'.
Naar aanleiding van de benoeming heeft Lieberman een terug getweet: 'De premier heeft een cynische afspraak gemaakt. Vandaag, na de publicatie van opiniepeilingen waaruit blijkt dat Yisrael Betenu 10 zetels zal winnen, benoemde hij een adviseur voor voormalige immigranten uit de USSR, en waarschijnlijk horen we morgen weer een aankondiging – een speciale adviseur voor problemen van ijsberen'.

Eind 2014 was het aantal immigranten uit de voormalige Sovjet-Unie naar Israël tot 1,184 miljoen mensen gestegen. Als we kijken naar de demografische situatie, zien we dat die bevolkingsgroep niet jong is; ongeveer 15% was jonger dan 15 jaar en 20% was ouder dan 65 jaar. Door de jaren heen is het aantal niet-Joodse olim (immigranten) zo toegenomen, dat eind 2014 72% van de immigranten uit de voormalige USSR (616.000) Joods was en 27% (231.000) door het ministerie van Binnenlandse Zaken als niet-religieus was geregistreerd. Eén procent van de olim (12.000) werd geclassificeerd als 'christenen en anderen'. Tegenwoordig zijn die aantallen nog hoger.

Lieberman heeft een zeer stabiele basis van kiezers uit de genoemde bevolkingsgroep, vooral onder de oudere immigranten. De kloof tussen Lieberman en Netanyahu vormt een groot risico, dat de premier opnieuw niet in staat zal zijn om een regering te vormen, zelfs als hij de volgende verkiezingen wint. De premier heeft geprobeerd de dreiging te minimaliseren door Lieberman 'links' te noemen, maar dat zal niet zo eenvoudig functioneren als bij Benny Gantz, hoofd van de oppositiepartij 'Blauw en Wit'.
Om die reden heeft Netanyahu een afzonderlijke campagne gelanceerd die op de Russische immigranten is gericht, in hoop de kiezersbasis van Lieberman te laten afbrokkelen. De boodschap van Netanyahu is dat Likoed een politieke revolutie creëerde door de Mizrachim (Joden van oostelijke afkomst) aan de macht te brengen, en hoe het ditzelfde kan doen voor immigranten uit de voormalige Sovjet-Unie.

In een interview met Ynet verwierp Bolstein de beweringen dat Netanyahu drie maanden voor de verkiezingen een cynische stap had gezet, en hij beweerde dat Netanyahu altijd de eerste is geweest om voor de Russische immigranten te zorgen. Hij gaf echter toe dat Netanyahu als premier al meer dan tien jaar geen praktische maatregelen had genomen om deze sector te steunen, maar benadrukte dat dit te wijten was aan de voortdurende druk van Lieberman. Bolstein zelf stond ooit op de 15e plaats op de lijst van Lieberman's partij Yisrael Betenoe, en zal nu een onofficiële rol spelen in de gelederen van de Likoed.

Het drama rond de verkiezingen van 2019 heeft de zachte onderbuik van de Israëlische samenleving blootgelegd, de strijd en conflicten die zoveel verdeeldheid veroorzaken. Terwijl onze verkiezingen ooit gingen tussen rechts en links, zitten we nu in de arena van religieus tegenover seculier.

Kunnen of willen de verschillende sectoren de handen ineen slaan en deze locomotief vooruit duwen, of zullen de verschillende fracties alleen hun eigen voordeel najagen? Het zijn nog drie maanden tot de volgende verkiezingen, en we kunnen er zeker van zijn dat er nog meer laster en aantijgingen zullen komen.

Zullen de Russen loyaliteit aan hun vertegenwoordiger in Knesset tonen, of zullen zij zich naar de beloften van Netanyahu wenden om hun problemen op te lossen? Zoals we eerder hebben gezien, kunnen peilingen zeer misleidend en manipulatief zijn. We kunnen alleen biddend afwachten en kijken.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuws­brief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.