Jeruzalemdag

maandag 3 juni 2019 |  Tsvi Sadan
Na wat alleen Israël de bevrijding van Oost-Jeruzalem noemde, verklaarde Moshe Dayan 52 jaar geleden op 7 juni 1967: ‘Vanochtend hebben de Israëlische strijdkrachten Jeruzalem bevrijd. We hebben Jeruzalem, de gedeelde hoofdstad van Israël, verenigd. We zijn teruggekeerd naar de heiligste van al onze heilige plaatsen, om ons nooit meer van hen af te scheiden. Onze Arabische buren reiken wij ook op dit moment – en met een bijzondere nadruk op dit moment – de hand voor de vrede, en we beloven onze christelijke en islamitische medeburgers feestelijk de volledige godsdienstvrijheid en godsdienstrechten. Wij zijn niet naar Jeruzalem gekomen om de heilige plaatsen van andere volken of aanhangers van andere godsdiensten te verstoren, maar om hun heelheid te beschermen en om daar met anderen in eenheid samen te leven.’

De Jeruzalemdag, waarop de hereniging van ‘Israëls eeuwige hoofdstad’ wordt gevierd, is geen vanzelfsprekendheid. Jeruzalem werd op 14 december 1949 (de facto) tot hoofdstad van Israël verklaard. Deze beslissing was voor een deel een reactie op Resolutie 303 van de Verenigde Naties van 9 december, waarin de internationalisering van Jeruzalem werd geëist – ‘de religieuze hoofdstad van de wereld’. Oppositieleider Menachem Begin, die besloten had dat er een wetgeving zou moeten komen, accepteerde de argumentatie van premier David Ben Gurion, die van mening was dat deze wet op dat moment te vroeg was.

Maar Jeruzalem als Israëls hoofdstad was zelfs voor Ben Gurions Mapai, de grootste socialistische partij op dat moment, problematisch. Leden van deze partij schenen zich tegen hun leider te hebben uitgesproken, omdat hij met het idee heeft gespeeld dat er een wet zou moeten komen om Jeruzalem tot hoofdstad van Israël te verklaren. De internationalisering van Jeruzalem, dat een onderdeel van het verdelingsplan was, liet veel Israëliërs vrezen dat het tot hoofdstad verklaren van Jeruzalem de Arabieren en de internationale gemeenschap zou ergeren. In plaats van te zeggen dat Jeruzalem de hoofdstad van Israël is, gaf het beginselprogramma van de partij, dat voor de eerste verkiezingen op 25 januari 1949 was voorbereid, de voorkeur aan het vage begrip ‘eeuwige hoofdstad van Israël’.

Pas in 1980 nam de Knesset onder Menachem Begin als premier de grondwet aan, volgens welke het verenigde Jeruzalem de hoofdstad van Israël is. In het jaar 2000 werd de wet zodanig gewijzigd dat in het stadsgebied van Jeruzalem geen ‘vreemden’ bevoegd zullen zijn. Ook al ging het hier om een grondwet, werd deze verandering genegeerd toen Israël een de facto Palestijns-Jordaans bestuur op de Tempelberg accepteerde.

In 1998, tijdens de eerste ambtsperiode van premier Netanjahu, werd de Jeruzalemdag, die sinds 1968 gevierd werd, een wet die hem tot een nationale feestdag verklaarde. Sindsdien heeft de weerstand tegen de ‘bezetting’, waartoe ook Oost-Jeruzalem behoort, de status van deze dag ondergraven, die in toenemende mate een dag lijkt te worden die alleen religieuze mensen aan het hart ligt.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.