Democratie in gevaar: Links roept op tot opstand

dinsdag 5 februari 2019 |  Tsvi Sadan
De slogan van links voor de verkiezingscampagne van 2019 is 'Democratie in gevaar'. Iedereen die zich tegen Netanyahu en rechts verzet, voelt zich verplicht ons te waarschuwen voor het einde van Israël als democratische Staat.

Afbeelding: Israëlische linkse demonstranten demonstreren tegen premier Benjamin Netanyahu, bewerend dat hij een bedreiging voor de democratie vormt. (Foto: Tomer Neuberg/Flash90)

Tijdens de vorige maand gehouden Cybertech TLV 2019 conferentie vertelde Erel Margalit, oprichter en voorzitter van Jerusalem Venture Partners (JVP) en voormalig Knessetlid van de Arbeidspartij, de aanwezigen dat 'tot op het moment van de verkiezingen Netanyahu, een politieke figuur die verkozen wil worden, het civiele cyber­verdedigings­systeem controleert, een duidelijk en actueel gevaar voor de Israëlische democratie is'.

Een van de velen, die de afgelopen maand het zelfde alarm lieten horen, was het knessetlid Shelly Yachimovich van de Arbeidspartij, die zei dat 'we voor een nationale uitdaging staan die niet alleen een gevaar vormt voor de rechtsstaat, maar ook voor de Israëlische democratie'.
Tzipi Livni, een voormalig lid van de Likoed en nu hoofd van de Hatnuah partij (tot voor kort onderdeel van de linkse Zionistische Unie), zei dat 'Netanyahu de grootste bedreiging is voor de democratie en de rechtsstaat, en Israël moet worden gered uit zijn greep'.
Yair Lapid, hoofd van centristische partij Yesh Atid, zei dat 'een premier in Israël de juridische autoriteiten niet kan aanvallen .... dit is een gevaar voor de democratie, een gevaar voor de rechtsstaat'.
Aharon Barak, voormalig opperrechter van het Hoog­gerechtshof, sprak over een 'duistere anti­democratische golf'
De voormalige premier Ehud Barak veroordeelde een 'gevaar voor ons vaderland (...) binnen korte tijd zullen we ofwel een niet-democratische Staat, ofwel een niet-Joodse Staat hebben'.

Deze paar voorbeelden van de vele andere laten de nood van links zien. Of het nu gerechtvaardigd is of niet, links gelooft dat de Israëlische democratie in gevaar is, in die mate dat nu openlijk oproepen tot revolte klinken. Tot nu toe heeft links getracht het politieke landschap te veranderen door haar bolwerken van macht te gebruiken, in de eerste plaats de media en het rechtssysteem, om vorm te geven aan de manier waarop Israëli's de situatie zien. Maar als er al iets is, na decennia van meedogenloze aanvallen op traditionele waarden, lijkt het alsof te veel Israëli's alleen maar hun hakken dieper in de conservatieve grond hebben gezet.

De laatste oproep tot niets minder dan een burgeroorlog kwam van Daniel Baltman, hoogleraar Joodse geschiedenis en Holocauststudies aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. In zijn column getiteld 'Wie zal de opstand leiden?', gepubliceerd in de krant Ha'aretz op 31 januari, zocht Baltman een leider van het type Abraham Lincoln, die zijn natie in een bloedige burgeroorlog kon leiden. 'We zijn een minuut verwijderd van de apocalyptische crisis waar Netanyahu Israël naartoe leidt. Dat vraagt om het doorbreken van oude conventies en het organiseren van een nieuwe strijd die anders is dan alles wat we eerder hebben gekend,' schreef hij. Deze strijd, vervolgde Baltman, betekent een 'moeilijke oorlog', een 'gewelddadige strijd' tegen degenen die tegen de liberale democratie zijn.

Het pessimisme en de wanhoop van Baltman is reëel en acuut genoeg om de banier op te heffen van de gewapende strijd tegen hen, die zijn wereldbeeld niet delen. Hoe antidemocratisch deze oproep ook is, voor de gelijkgestemden is de paradox van de gewelddadige opstand tegen een gekozen regering gerechtvaardigd als de enige manier om echte democratie te redden. Tot op heden betreurt Baltman echter bitter dat geen enkele hedendaagse linkse figuur de leiderschaps­kwaliteiten van John Brown en Abraham Lincoln bezit. Maar hij hoopt en bidt dat zo'n leider er snel zal komen, voordat alles verloren is.

Tot nu toe hebben de politie en het rechtssysteem geen enkele poging gedaan om een aanklacht in te dienen tegen iemand die publiekelijk oproept tot (illegale) muiterij, en waarschijnlijk zullen ze dat ook nooit doen.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.