Herinneringen aan Rabin's dood, 23 jaar geleden

maandag 22 oktober 2018 |  Dov Eilon
Zondag was de officiële gedenkdag van de moord op Itzchak Rabin. Dat is al 23 jaar geleden. Overal in het land werden herdenkings­ceremonies gehouden. Elke school herdenkt ook deze dag en neemt het op in de lessen.

Bloemen op het graf van Itschak Rabin (Foto: Marc Israel Sellem/POOL)

Op de foto's van Groeten uit Israël ziet u het Rabinplein in Tel Aviv gisteravond, toen daar een herdenkings­plechtigheid van de jeugdbewegingen plaatsvond, waarvan daar ook verslag werd gedaan. Een paar jaar geleden was er altijd een zeer grote herdenkings­bijeenkomst op het plein met tienduizenden mensen. Nu werden er gespreksgroepen gehouden, waarin men zich bezighield met de gebeurtenissen, opdat zoiets nooit meer gebeurt. Voor mij is het eigenaardig om te beseffen dat er vandaag mensen zijn die niet leefden op het moment dat Itzchak Rabin werd vermoord.

Ik herinner me die avond van 4 november 1995 nog heel goed. We waren pas vijf maanden in ons eerste eigen appartement dat nog niet volledig was ingericht. Onze zoon stond vlak voor zijn eerste verjaardag. Op televisie zagen we gedeelten van de bijeenkomst op het toenmalige 'Kikar Malche Israel', het Plein van de Koningen van Israël, het huidige Rabinplein. We hoorden de toespraken.

Het was een moeilijke tijd. De Oslo-akkoorden waren twee jaar eerder ondertekend. Arafat en zijn PLO kwamen naar Judea en Samaria, en de Palestijnse Autoriteit was geboren. In het kader van de overeenkomsten werden alle vastgehouden terroristen vrijgelaten. De PLO beloofde geen terreuraanslagen meer uit te voeren. Maar in april 1994 was er de eerste zelfmoordaanslag in de stad Afula. Dit was het begin van een hele reeks zelfmoordaanslagen met veel doden aan Israëlische zijde. In januari 1995 kwamen 22 mensen om het leven bij een dubbele aanslag. In totaal zijn tussen september 1993 en september 1995 164 mensen omgekomen bij terreuraanslagen.

'Eerlijkheidshalve' moet gezegd worden dat de Israëli Baruch Goldstein in Hebron al in februari 1994 een aanslag pleegde op de plaats van het Graf van de Aartsvaders, tegen de Arabieren die er voor het ochtendgebed waren. 29 mensen verloren hun leven. Deze 'Joodse terreuraanslag' had ons zeer geschokt. En er waren enkele politici die deze aanval de schuld gaven van de latere Arabische zelfmoordaanslagen. Feit is echter dat de Oslo-akkoorden veel terroristen terug in het land hebben gebracht.

Terug naar ons, op de avond van 4 november 1995. De stemming was dus erg somber. Voorafgaand aan de vredes­bijeen­komst met Itzchak Rabin waren er meerdere demonstraties tegen hem en de Oslo-akkoorden geweest. Men stelde hem verantwoordelijk voor de verwoestende terreuraanslagen. Daarnaast was er de discussie over de toekomst van de Golanhoogten. De sfeer was zeer verhit. Ik zat die avond met mijn vrouw voor de TV. Na het nieuws en de live uitzending van de bijeenkomst in Tel Aviv was er een speelfilm, 'Crocodile Dundee', kent u de film? En toen, midden in de film, was er opeens een beeld te zien dat de film na een korte nieuwsuitzending zou worden voortgezet. En zo zag het eruit:

Nieuws over schoten die op 4 november 1995 op de minister-president werden afgevuurd

De rest is geschiedenis, het resultaat was tragisch. We waren volledig verrast en geschokt. Het ontbrak ons aan woorden. Deze atmosfeer voelde ik ook toen ik de volgende dag naar mijn werk reed. Er was een ongebruikelijke stilte. Je kon zien dat de mensen geschokt waren. Niemand had het voor mogelijk gehouden dat zoiets zou kunnen gebeuren. Enkele van mijn televisie-collega's kwamen niet opdagen voor het werk, zo zwaar hebben ze het opgenomen.

En nu zijn al 23 jaar verstreken. Er is een nieuwe generatie geboren, die dit moment zelf niet heeft meegemaakt. Zij kennen deze gebeurtenis alleen door de jaarlijkse ceremonies en de verdrietige liederen die worden gezongen. Israëls waarschijnlijk bekendste liedjesschrijfster Naomi Shemer vertaalde een lied van Walt Whitman genaamd 'Oh Captain My Captain!' na de moord op Rabin. Het lied kreeg de titel 'Ho Rav Chovel' (Oh Captain) en werd HET lied over Itzhak Rabin dat bij elke ceremonie wordt gezongen.

De zangeres Merav Trabelsi zingt 'Ho Rav Chovel' in aanwezigheid van de familie van Itzchak Rabin.

Ja, het is belangrijk dat we deze avond van 4 november 1994 ieder jaar gedenken. Omdat het land daardoor is veranderd. Hij heeft een wond toegebracht die nooit volledig zal genezen. En wat is er gebeurd met de film 'Crocodile Dundee'? Ik heb tot op heden het einde ervan niet gezien.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.