Wie geen auto heeft, moet op shabbat thuis blijven?

zondag 20 augustus 2017 |  Dov Eilon
Veel Israëli's reisden ook afgelopen weekeinde door het hele land, naar een van de vele stranden, parken of bossen, of bezochten familie of vrienden in een andere stad. Maar niet alle mensen in Israël hebben het voorrecht van een eigen auto.

Een Shabbat autobus, georganiseerd door de (linkse) Meretz partij (Foto: Oren Nahshon/Flash90)

Om in het weekeinde, op shabbat, een uitstapje te maken naar een andere stad, heb je een auto nodig, en velen kunnen zich dit niet veroorloven. In het dagelijks leven is dit niet zo erg, je kan met de bus of de trein naar het werk gaan. Maar op shabbat is er geen andere keuze dan om thuis te blijven, of je wilt of niet. Zonder een auto kan er niets. Nu is de vraag ontstaan ​​of dit in orde is. Vaak is de Shabbat de enige dag waarop je tijd hebt om je ouders of grootouders te bezoeken of met uw familie een mooie dag in de natuur door te brengen. Waarom kunnen de mensen die een auto hebben, vrij door het land reizen, terwijl degenen die zich geen eigen auto kunnen veroorloven, thuis onder 'huisarrest' lijken te staan? Het onderwerp is niet nieuw. Steeds weer klinkt in gesprekken de vraag naar openbaar vervoer op Shabbat.

Vorige week was er in Tel Aviv een demonstratie voor het rijden van het openbaar vervoer in het weekeinde. De tekst op het bord luidt JA, openbaar vervoer op shabbat. (Foto: Tomer Neuberg/Flash90)

Gedenk de Shabbatdag, dat u die heiligt
Dat bevalt de orthodoxe Joden natuurlijk helemaal niet, de shabbat zou er door worden onteerd. Ook de Knessetcommissie voor Openbaar Vervoer heeft zich enkele dagen geleden met dit onderwerp bezig gehouden. Daarbij zou het volgens de voorzitter van de commissie, Dov Chanin, gaan om een geschil tussen religieuze en niet-religieuze Joden. Men zou de orthodoxe Joden niet willen kwetsen.

Maar het is tijd om aan een nieuwe regeling voor de 'Israëlische Shabbat' te denken. Het mag niet zo zijn, dat wie geen geld heeft, er toe is veroordeeld om op shabbat thuis te blijven. Als het Ministerie van Vervoer niet weet hoe dit probleem moet worden aangepakt, moeten de steden en gemeenten dit regelen, zei hij. Er is geen reden dat Tel Aviv op dezelfde manier moet worden behandeld als de stad Bnei Brak, dat voornamelijk door orthodoxe Joden wordt bewoond.

Israel Eichler, Knessetlid van de orthodoxe partij Jahadut HaTora (Verenigd Torah jodendom), sprak zich – zoals verwacht - uit tegen bussen op Shabbat. Bovendien zou men eerst op de werkdagen voor een fatsoenlijk openbaar vervoer moeten zorgen, zei hij.

De stichting 'Chiddoesh', Voor Vrijheid van Godsdienst en Gelijkberechtiging, had een opiniepeiling over het onderwerp uitgevoerd en de resultaten tijdens de vergadering van de Knessetcommissie gepresenteerd. Volgens dit onderzoek spreekt 73 procent van de Joodse bevolking zich uit voor de invoering van openbaar vervoer op de Shabbat.
Het is interessant dat 7 procent van de kiezers van de orthodoxe partij Jahadut HaTorah zich uitsprak vóór openbaar vervoer op Shabbat, ook 55 procent van de kiezers van de partij 'Het Joodse Huis' was voorstander van het rijden van de bussen op de Shabbat.

De stad Haifa heeft als enige stad in Israël altijd een beperkte busdienst op Shabbat gehad. Reden is dat Haifa al voor de oprichting van de staat een gemengde stad was, waar islamitische en Joodse busmaatschappijen elkaar beconcurreerden om passagiers. En dat is altijd zo gebleven, zonder klachten van orthodoxe Joden.

De burgemeester van Tel Aviv, Ron Chuldai, had zich al jaren geleden uitgesproken voor de invoering van een busdienst op Shabbat. Maar de beslissing ligt bij het Ministerie van Vervoer.

Inmiddels zijn er in verscheidene steden steeds meer particuliere initiatieven die in het weekeinde bussen organiseren, zodat burgers die geen auto te rijden in het weekend naar het strand van Tel Aviv kunnen rijden. Dat zijn geen bussen die elk uur rijden, maar meestal een bus, die in de ochtend naar Tel Aviv rijdt en vroeg in de avond weer terug. Dit geeft ook de maatschappelijk zwakkere bevolking de mogelijkheid om de Shabbat op het strand in Tel Aviv door te brengen.

'Shabbus' is een van de organisaties die op Shabbat bussen laten rijden.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.