Verliest Netanyahu de steun van zijn basis?

Monday, March 20, 2017 |  Tsvi Sadan

Vier affaires zouden voor Netanyahu’s politieke toekomst zeer schadelijk kunnen blijken te zijn: Het politieonderzoek naar illegale cadeaus die hij naar verluidt van Arnon Milchan gekregen zou hebben, de veroordeling van Elor Azaria voor het doden van een gewonde terrorist, de vernietiging van de nederzetting Amona, en de huidige crisis in de coalitie, die ontvlamde door de vervanging van de oude omroep door een nieuwe, onafhankelijke omroeporganisatie.

Over de geschenkenaffaire (voornamelijk sigaren en champagne), die veel Israëli's als politiek gemotiveerd zien, zou Netanyahu bij veroordeling moeten aftreden van zijn post. Dit schandaal is echter niet zo ernstig en het zou Netanyahu uiteindelijk zelfs sterker kunnen maken.

Zijn werkelijke problemen houden eerder verband met het geval Azaria en de ontruiming van Amona. Een groot en groeiend deel van de rechtse aanhang van Netanyahu kan eenvoudig niet begrijpen waarom hij niet voor de militair in de bres was gaan staan en waarom hij nog steeds geen nieuwe woningen heeft laten bouwen voor de vroegere bewoners van Amona, zoals hij had beloofd.

Deze twee affaires zouden hem kiezersstemmen kunnen kosten. Daarnaast het is Netanyahu’s onberekenbare gedrag in de zaak rond de omroep, waarbij hij met dreigementen om zich heen smijt die tot spoedige verkiezingen zouden kunnen leiden.

De toenemende ontevredenheid onder de rechtse Israëli's blijkt uit enquêtes die de Likoedpartij van Netanyahu evenveel zetels toekennen als de centrumpartij Yesh Atid (26 voor Likoed en 25 voor Yesh Atid), als er vandaag verkiezingen zouden zijn. Dergelijke enquêtes zijn de laatste tijd echter onbetrouwbaar gebleken en zijn daarom wellicht niet de beste maatstaf om de stemming onder de conservatieve Israëliërs te peilen.

De huidige seismograaf voor de publieke opinie wordt gevormd door de sociale media. Een overzicht van invloedrijke personen op Facebook zou mogelijk beter aangeven in welke richting de wind waait. Zo bezorgen de posts op Facebook van Oria Amrani, die van een overtuigde aanhangster van Netanyahu tot een van zijn hardste critici is geworden, de premier aanzienlijke hoofdpijn.

In een bericht op 31 december verweet zij Netanyahu, sergeant Azaria 'in de steek te hebben gelaten', en ze waarschuwde hem dat een veroordeling van de jonge militair (die later ook inderdaad plaatsvond) bij de volgende verkiezing doorslaggevend zou kunnen zijn. Ze schreef: 'U hebt Azaria naar Hebron gestuurd (...) en hij deed wat van een verstandige militair wordt verwacht (...) desondanks hebt u hem als vreten voor de honden gegooid.'

Moti Carpel, een andere belangrijke persoon op Facebook, stond aanvankelijk aan de kant van Netanyahu, totdat hij bemerkte dat zijn instelling met betrekking tot Amona en het hele project van de Joodse nederzettingen in het gebied ten westen van de Jordaan niet is wat het lijkt.

Als religieus persoon trachtte Carpel zijn volgers een spiritueel perspectief van Netanyahu te geven. Op 19 maart schreef Carpel dat het hemelse gerecht over Netanyahu’s morele gedrag oordeelt, en niet over zijn rookgewoontes. Volgens Carpel hangt Netanyahu’s politieke toekomst af van de vraag of hij de historische kans benut om het Bijbelse hartland te annexeren.

Alles wat Netanyahu tot nog toe heeft gedaan, zou men hem kunnen vergeven, aldus Carpel. 'Maar nu zijn er geen excuses meer,' schreef Carpel voorts, en hij sloot af met: 'In de hand van de Heer is het hart van de koning een waterstroom, die Hij laat vloeien naar diegenen die Hem welgevallig zijn.'

Tenslotte is er nog een commentaar van Assaf Voll, die bezwaar maakte tegen de 'gehandicapte' toestand van het conservatieve kamp. Op 19 maart schreef Voll: 'Het probleem van rechts is niet dat links de media beheerst of de academische instituten, of de rechtbanken, maar dat zij geen stijl hebben. (...) Wie de waarheid belangrijk vindt, moet toegeven: de rechtsen zijn onnozel.'

Voll ging verder, waarbij hij de meeste rechte politici 'eigengereid en pompeus' noemde.
Hij sprak Netanyahu weliswaar niet rechtstreeks aan, maar Voll gaf te verstaan dat hij geen traan zou laten als de premier uit zijn ambt gezet zou worden.

Er zijn heel veel van dergelijke voorbeelden van teleurstelling bij de rechtse kiezers. Wanneer er uiteindelijk toch nieuwe verkiezingen komen, zou Netanyahu best weer als overwinnaar tevoorschijn komen wanneer hij de kiezers kan overtuigen van zijn geloof in een bloeiende, geheel Joodse staat.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.