Zij noemden hem Rabbi Abraham Lincoln

Wednesday, February 25, 2015 |  David Lazarus
We weten allemaal hoeveel Abraham Lincoln deed voor de Afrikaanse Amerikanen, maar tot nog is er weinig bekend over speciale plaats die 'Eerlijke Abe' in zijn hart had voor de Joden. Het staat vast dat Lincoln zoveel gunst betoonde aan de Joodse gemeenschap in zijn tijd dat men hem ‘Rabbi Abraham’ noemde.

Toen Lincoln op 12 februari 1809 geboren werd, waren er minder dan 3000 Joden in de Verenigde Staten. Tegen de tijd dat hij overleed, waren het er 150.000. Veel van Lincolns tijdgenoten waren geschrokken van deze ontwikkeling. Antisemitisme verspreidde zich als de pest vanuit het christelijke Europa naar de Nieuwe Wereld, maar Lincoln, een loyale christelijke republikein, kwam op voor de Joden, net zoals hij dat deed voor Afrikaanse Amerikanen.

Lincoln bestudeerde toegewijd de Bijbel en citeerde in zijn openbare toespraken vaak uit het Oude Testament. Lincoln verwierp de opvatting van veel christenen in die tijd, dat de Joden verantwoordelijk waren voor het doden van de Zoon van God. Meteen vanaf het begin van zijn carrière hechtte hij er belang aan de Joden met respect te behandelen. Lincoln kon bogen op veel Joodse vrienden, wier belangen hij in zijn advocatenpraktijk vaak behartigde, en hij stelde zelfs Joden aan in zijn regering. Veel Joden dienden als Lincolns persoonlijk adviseur.

Een aantal generaals van Lincoln beschouwden Joden als vijandige indringers op het Noord-Amerikaanse continent en probeerde hen het land te laten zetten. General Ulysses Grant trachtte hen het land uit te werken door een verordening uit te vaardigen, waarin het Joden verboden werd goederen te verkopen aan militairen van de Unie. Lincoln moest daar niets van hebben en confronteerde zijn bevelhebber door onmiddellijk deze schandelijke regeling in te trekken.

Toen het leger van de Unie 'christelijke geestelijken wilde aanstellen om voor de geestelijke behoeften van onze dappere soldaten te zorgen,' stond Lincoln er op ook Joden aan te stellen als geestelijk verzorgers in het leger – iets dat nog nooit eerder was gebeurd. Lincoln tekende vervolgens het wetsontwerp en sindsdien heeft het krijgsmacht van de VS altijd ook Joodse geestelijke verzorgers gehad.

Lincoln was de eerste die inzag, dat het nodig was om het Jodendom in de Verenigde Staten als officiële godsdienst te erkennen. Destijds was het gebruikelijk om de Verenigde Staten een ‘christelijke natie’ te noemen. Om er zeker van te zijn dat de groeiende Joodse bevolking er ook bij hoorde, stond Lincoln erop dat Amerika ‘een land onder God’ werd genoemd.

In 1863 hield Lincoln zijn Emancipatie-proclamatie, waarin hij verklaarde dat 'alle slaven onder de Confederatie vanaf dat moment voor altijd vrij waren'. Kort daarna ontmoette Lincoln een Canadese christen-zionist, Henry Wentworth Monk, die hem duidelijk maakte dat Joden die in Rusland en Turkije onderdrukt werden, ook geëmancipeerd moesten worden 'door hen hun nationaal tehuis in Palestina terug te geven'.
Lincoln antwoordde dat de wedergeboorte van Israël als natiestaat 'een nobele droom was die door veel Amerikanen werd gedeeld.'

Toen Lincoln was vermoorde, was de Joodse reactie ongekend toen overal ter wereld gemeenschappen over hem rouwden door op de traditioneel-Joodse wijze ‘shiva’ te houden. In elke synagoge in het hele land hielden rabbijnen lofredes voor de gevallen president.

Het moet een goddelijke ingreep zijn geweest, dat de nieuwe koperen penny, die in 1909 op Lincolns honderdste geboortedag werd geslagen, gesierd was met zijn iconische portret dat was ontworpen door de Russisch-Joodse immigrant Victor David Brenner.

Meer over deze fascinerende geschiedenis is te vinden in de nieuwe historische documentaire Zij noemden hen Rabbi Abraham, door Gary Phillip Zola.

Laatste uitgave

Ontvang uw - gratis - dagelijkse nieuws update

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.