Het ‘Groene Paspoort’ kan de Israëlische samenleving vergiftigen

woensdag 17 februari 2021 |  Arthur Schwartzman
Alsof de Israëlische samenleving al niet verdeeld genoeg was, doemt er nu een nieuwe dreiging op, die een extra kloof kan veroorzaken. Steeds meer mensen beginnen hun bezorgdheid te uiten over het zogenaamde ‘groene paspoort,’ en hun bezorgdheid begint eindelijk publiciteit te krijgen.

In een artikel voor de zakenkrant Globes, schreven dr. Aviv Segev en prof. Asa Kasher over het paspoort: ‘Dit is geen groen paspoort, het is een zwart gat.’ Het duo achtte het document epidemiologisch irrelevant. De bedoeling is namelijk om een veilige ruimte te creëren voor gevaccineerde mensen, maar dit zou tekort kunnen schieten door gebrek aan informatie over de effectiviteit van de vaccins en bovendien hun vermogen om de verspreiding van de ziekte tegen te gaan.

Zie ook: Israëli's protesteren tegen Groen Corona-paspoort-app

Israëlische demonstranten in Tel Aviv vergelijken het groene paspoort met de gele Davidsster, die de nazi's de Joden van Europa dwongen te dragen. (Foto: Tomer Neuberg/FLASH90)

Een grotere zorg is dat Israëls groeiende bemoeienis met onze medische gegevens en dossiers een glibberig pad is naar paternalistisch bestuur. ‘Het groene paspoort weerspiegelt een paternalistisch, verouderd beleid dat niet strookt met de democratische en burgerlijke beginselen in een verlichte staat. De samenleving in Israël is al verdeeld genoeg, verscheurd door vele jaren van politieke strijd. De coronacrisis is een nieuwe sociale verstoring die onze integriteit als één samenleving bedreigt, en het groene paspoort is een afgrond, die de kloof in de Israëlische samenleving zal verdiepen,’ vervolgden de deskundigen.

Dr. Aviv Segev is psychiater, directeur van de afdeling Spoedeisende Psychiatrie van het Shalvata Mentale Gezondheidscentrum en docent aan de afdeling Psychiatrie van de Universiteit van Tel Aviv. Prof. Asa Kasher is filosoof, deskundige op het gebied van beroepsethiek, winnaar van de Israëlprijs en auteur van de ethische code van de IDF. Beiden zijn lid van de Publieke Noodraad voor de Corona-crisis.

Een ‘groen paspoort’, ontvangen door een lid van de Israel Today redactie.

In een artikel voor het online nieuwsportaal Walla! benoemt ook advocaat Gil Harel, die een advocatenkantoor heeft dat gespecialiseerd is in de onrechtmatige daad en medische wanpraktijken, zijn bezorgdheid. Hij schrijft: ‘Het feit dat het groene paspoort discrimineert tussen groepen – de ene groep heeft toegang tot openbare plaatsen en de andere niet – is een schending van het fundamentele recht van het individu en het recht op gelijkheid. Als een afgeleide van de Basiswet Menselijke Waardigheid en Vrijheid, moet het wetsvoorstel voldoen aan de voorwaarden van de beperkingsclausule.’

Nirit Anderman schreef voor het cultuur gedeelte van Ha'aretz: ‘Het voornemen om gevaccineerden en herstelden terug te laten keren naar de culturele zalen, dat in de Knesset zal worden besproken, is in strijd met het beginsel van gelijkheid voor hele leeftijdsgroepen, en in ieder geval is nog niet beloofd dat het vaccin infectie en besmetting voorkomt. Gezien alle zorgen is het beter om te wachten.’

Israëlische demonstranten eisen dat de regering de economie en culturele podia weer openstelt voor iedereen, zonder discriminatie. Op het bord staat: ‘Genoeg storing’. (Foto: Tomer Neuberg/FLASH90)

Meer dan wat ook, scheidt het groene paspoort de mensen in twee groepen, waarbij de ene groep als gevaarlijk wordt beschouwd en de andere als veilig. Het creëert vijandigheid binnen de samenleving. De sancties van de overheid zullen niet genoeg zijn, pesterijen en intimidatie zullen de weigeraars (ongeacht hun redenen) in hun thuis- of werkomgeving achtervolgen. De spanningen zijn al hoog, en het voeren van een beschaafde discussie wordt elke dag moeilijker, met de overheid die het gewicht van ‘terug naar normaal’ legt op het publiek dat nog niet is geprikt.

Zie ook: Frustratie in Israël over lockdown ondanks vaccinatie

Tot nu toe zijn ongeveer vier miljoen mensen in Israël gevaccineerd, echt een internationaal record in termen van bevolkingspercentage. Het groene paspoort was oorspronkelijk bedoeld om het publiek te motiveren om zich te laten vaccineren, maar is er, met zulke indrukwekkende aantallen, echt een noodzaak voor dergelijke maatregelen? Het publiek lijkt, voor het grootste deel, te popelen om de prik te krijgen. Meer dan 80% van de oudere bevolking is al gevaccineerd. Kan iemand met een laag risico zijn recht behouden om ‘nee’ te zeggen, of moet de overheid hem straffen voor zijn beslissing?

Sommigen beschuldigen de regering van een autoritaire aanpak van de coronacrisis. Op het zwarte bord staat: ‘Geen dwang’. (Foto: Tomer Neuberg/FLASH90)

Een andere uitdaging waarmee Israël wordt geconfronteerd bij het invoeren van deze paspoorten is dat het weigeraars zou kunnen aanmoedigen om opzettelijk ziek te worden. Zo kunnen ook zij de gewenste pas krijgen om te reizen en culturele evenementen bij te wonen, zonder de Pfizer-prik te krijgen (degenen die COVID hebben gehad en hersteld zijn, komen ook in aanmerking voor het groene paspoort). Zullen we een trend zien van COVID-feestjes of een opkomst van geheime Telegram-groepen voor ontmoetingen met zieke mensen die het virus graag doorgeven? Nu de weigeraars in een hoek zijn gedreven, is het niet ondenkbaar dat dit zal gebeuren.

Ik ben van mening dat het groene paspoort gevaarlijk is voor de structuur van de Israëlische samenleving. Wij moeten streven naar een evenwicht tussen de openbare veiligheid en onze vrijheden als burgers in de democratische Joodse Staat. De beslissing van elk individu om zich al dan niet te laten vaccineren mag niet afhangen van overheidsdwang, van publieke druk of worden afgedwongen door sancties. Ik hoop dat de wetgevers acht slaan op de waarschuwingen van ethici en rekening houden met de uitdagingen en gevaren van dit beleid.

Wilt u meer nieuws ontvangen over Israël? Klik hier voor de dagelijkse gratis e-mail nieuwsbrief.

Blijf op de hoogte van de gebeurtenissen in Israël via onze GRATIS nieuws update en aanbiedingen, u ontvangt deze direct in uw email inbox.